Домашнее задание

1.Прочитайте текст. Запишите все существительные в нужной форме.
  Сильно одряхлел дедушка, а прежде был молодцом. Плохо он видел, плохо слышал; руки и ноги дрожали у него от старости: несет ложку ко рту  – и суп расплескивает.Не понравилось это сыну и невестке: перестали они отца с собой за стол сажать, запрятали его за печь и стали кормить из глиняной чашки. Задрожали  руки у старика, чашка выпала и разбилась. Пуще прежнего разозлились сын и невестка: стали кормить  отца из старой деревянной миски. У старикова сын был свой маленький сынок. Сидит раз мальчик на полу и складывает что-то из  щепочки.Что ты делаешь, дитятко? — спросила у него мать, вытирая посуду полотенцем. Коробочку, — отвечает дитя, — вот как вы состаритесь с тятенькой, я буду вас из деревянной коробочки кормить.Переглянулись отец с матерю и покраснели. Перестали с тех пор старика за печь прятать, из деревянной миски кормить.

2.Перепишите, поставив существительные (в скобках) в соответствующей падежной форме. 
   1. Гаврилу охватила волна воспоминаний о своей деревеньке, сбегавшей по крутой горе вниз к речке, скрытой в роще (М. Г.).
  2. Так он жил с ощущением, что можно позвонить и прийти к Любове Петровне (Сол.).
  3. Сижу я в полузабытьи: ни сплю, ни бодрствую (Сладк.).
   4. Снег в изножии деревьев напоминал постный сахар (Наг.).
  5. Я жил в очаровании непостижимости окружающего (Наг.).
  6. В ожесточенном пении ветров не слышит сердце правильных созвучий (Забол.).
   7. А сколько дел, событий, судеб, людских печалий и побед вместилось в эти десять суток, что обратились в десять лет! (Твард.).
   8. Стволы яблонь, груш, вишн и слив выкрашены от червей в белую краску (Ч.).
   9. В отдалении еще толпились тяжелые громадные тучи (Т.).
  10 Желанный друг неведомых столетий! Ты весь дрожишь, ты потрясен былым! (Брюс.).

Գեղարվեստական գրականություն Ընթերցելու մշակույթը եւ դրա դերը մարդու կյանքում

Գրականություն է համարվում ցանկացած գրավոր խոսքի ամբողջություն, որն իր տարատեսակներն ունի՝ գիտական, տեխնիկական, հասարակական—քաղաքական, գեղարվեստական եւ այլն, բայց երբ «գրականություն» ենք ասում, մեր ենթագիտակցությունն անմիջապես աշխատում է գեղարվեստակա՛ն գրականության ուղղությամբ, քանի որ թե՛ ծավալային առումով, թե՛ բովանդակային եւ թե՛ հասարակայնորեն մատչելիության, այն առաջնային տեղ է զբաղեցնում գրականության տեսակների ցանկում։ Գեղարվեստական գրականությունն էլ իր տարատեսակներն ունի, որոնց շարքում ծանրակշիռ տեղ ու դեր ունի արձակի ժանրը, որն առավել մեծ ընթերցողական զանգվածներ է գրավում եւ շատերի համար թվում է մատչելի։ Անառարկելի է, որ գեղարվեստական գրականության ընթերցանությունը հաճույք է պատճառում եւ հաճելի ժամանցների թվում է, սակայն արդյո՞ք մատչելի է այն եւ որքանով է մատչելի, որքանո՞վ է ընթերցողը պատրաստ ընկալելու տեքստն ու ենթատեքստը, բացահայտելու կապերն ու ընկալելու գեղարվեստական խոսքի էությունը, եւ արդյո՞ք գեղարվեստական գրականության ընթերցանությունը պարապ ու անօգտակար գործ չէ, որպիսի միտում, որ դրսեւորվում է ներկայիս ժամանակներում։ 
Այսօրվա տեխնիկան սրընթաց թռիչքներ է արձանագրում, որի հետեւից հազիվ են հասնում՝ այն տիրապետելու մարդու հնարավորությունն ու ժամանակը։ Մարդն զբաղված է տեխնիկայի հետ «կռիվ» տալով՝ մի կողմից դրա օգտակարության անհրաժեշտությունը, մյուս կողմից՝ միայն դրանով զբաղվելու վարակիչ ցանկությունը։ Տեխնիկան սկսել է մարդու համար մարդու դեր կատարել՝ գրավել նրա տարածքը, գործողություններ անել նրա փոխարեն, դառնալ նրա «զրուցակիցը»։ Կարծես, այլ բան չի մնում, քան առանձնանալ տեխնիկայի հետ եւ ապրել նրանով։ Ցավոք, սա իրողություն է. անշունչի հետ ապրել՝ որպես շնչավորի հետ, լցնել մենակության դատարկությունը սառը տեխնիկայի երեւակայական աշխարհով։ Մարդն իր պատկերով ստեղծելով իրեն նմանակող ռոբոտներ, աստիճանաբար ինքն է դառնում իր ստեղծած ռոբոտի ռոբոտը եւ ինքն է սկսում կատարել նրա հրամանները։ Իրերի ու տեխնիկայի մեջ դնելով միտք, հոգի ու զգացմունք, մարդն ինքն է զրկվում դրանցից, դատարկում ներսի պարունակությունը, եւ, արյան եռքով օժտված մահկանացու մարդու փոխարեն, սկսում են ապրել ու շնչել անշնչավորները։ Մենք դեռեւս չենք պատկերացնում այն աղետը, որ կարող է պատահել մարդու հետ, եթե սկսված գոծընթացը վերջնականապես իշխի ու տիրապետի աշխարհում։ Մի կողմից՝ մարդու գործն հեշտացնող տեխնիկա, մյուս կողմից՝ մարդու փոխարեն ապրող տեխնիկա։ Մարդն այլ փրկություն չունի, քան մատը մշտապես պահելու իր արարչագործության զարկերակի վրա, զսպելու նրա գերիշխանության թափը եւ կառավարելու այն հնարավորինս մաքսիմալ չափով, քանզի տեխնիկան իր հետ բերում է ինֆորմացիայի աննախադեպ կուտակում ու արտանետում, ինչն աղտոտում է մտքի պարզությունը, եւ մարդն ընկնում է քաոսային այնպիսի լաբիրինթոսի մեջ, որից միայնակ դուրս գալը հրաշքի պես բան է դառնում։
Կտրվելով իր տեսակի հետ բարեկամությունից ու կենդանի շփումից, այսօր՝ առավել, քան երբեւէ, մարդը կարիք է զգում հոգեբանի։ Սոցցանցերի գրոհը մարդու վրա, քաոսային միջամտությունը ներաշխարհ, ինֆորմացիայի կույր ուղղորդվածությունն ու կույր ընկալումը նրան դարձնում են անօգնական՝ սեփական խնդիրները հասկանալու, կառավարելու եւ լուծելու ճանապարհին։ Որքան էլ մարդը սառնասիրտ ու սառնարյուն, քանի դեռ այլ բան չէ, քան միս ու արյունից բաղկացած գոյ, նրա գործունեությունը պայմանավորում է հուզական աշխարհը, իսկ երբ այն չի կառավարվում իր կողմից, մարդն ընկնում է տագնապի մեջ, չի տեսնում անգամ ամենապարզ ելքեր եւ հաճախ՝ հիասթափության եւ աֆեկտի մեջ, դիմում ծայրահեղ քայլերի, անգամ ինքնասպանության։
Որն է ճանապարհը՝ դիմել հոգեբանի՞, կախվածության մեջ ընկնելով նրանից, յուրաքանչյուր քայլի մասին զեկուցելով նրան ու ռոբոտի պես կուրորեն կատարել նրա առաջադրանքները, առանց խնդիրն ըստ էության լուծելու, թե՞ մանկուց դաստիարակել ու կառավարել սեփական հուզաշխարհն ու մտքի աշխատանքը եւ անգամ ամենաանելանելի վիճակներից գտնել ինքնուրույն ելքեր։ Հարց է ծագում՝ ինչպե՞ս դաստիարակել ու կառավարել հուզաշխարհն ու մտքի աշխատանքը, ինչպե՞ս զսպել հույզերն ու կառավարել ուղեղը։ Կարծես, անառարկելի փաստ է, որ ողջ կենդանական աշխարհում մարդու ուղեղն ամենազարգացածն է, սակայն պարապ ուղեղը ոչ մի բանով չի կարող օգտակար լինել, եթե չսնուցել ու չմարզել, չպահպանել ժանգոտումից։ Մարդու ցանկացած գործունեություն ուղղված է այդ աշխատանքին, եւ որքան մարդ հմտանում է իր գործունեության ասպարեզում, այնքան ինքնավստահ ու անմրցելի է դառնում, սակայն մարդկային ու հասարակական հարաբերություններն ու կյանքը չեն սահմանափակվում զուտ այն ասպարեզով, ուր դրսեւորվում է այս կամ այն անհատի գործունեությունը, եւ մարդն իր առօրյայում բախվում է իրենից չկախված շատ հանգամանքների, ընկնում չնախատեսված վիճակների մեջ, ինչից գլուխ հանելու համար կյանքի ճանաչողություն, մտքի նրբություն ու ճկունություն է պահանջվում։ Ինքն իրենով սահմանափակված մարդը հազիվ թե գլուխ հանի նման իրավիճակներից…
Հիմա ընթերցողը կմտածի, թե ինչի համար է մի հոդվածի շրջանակում այսքան երկար նախաբանը կամ թե ի՞նչ կապ ունի այն վերնագրի հետ… Իսկապես, նախաբանը, կարծես, երկարեց, բայց ես ուզում եմ բացել գեղարվեստական գրականություն երեւույթի ծածկագիրը եւ մեխանիզմներ եմ փնտրում դրա համար եւ ակամա ծավալվում եմ, քանզի միանգամից գրել բանաձեւն ու պատասխանը, հազիվ թե դրանով հնարավոր լինի բացել ծածկագիրը։ Ես ուզում եմ ընթերցողը մտածելով գա ինձ հետ եւ նույնիսկ առաջ անցնի ինձնից ու նախքան իմ պատասխանին հասնելը, ինքնուրույն կռահի ու ձեւակերպի այն։ Հուսով եմ, ինչպես հասկացանք, գեղարվեստական գրականությունն այն երեւույթն է, որ տալիս է շատ հարցերի պատասխաններ ու առաջարկում լուծումներ, զարգացնում երեւակայությունը, խթանում մտքի աշխատանքը, կազմակերպում զգացմունքները եւ մարդուն ճանաչելի դարձնում ինքն իր համար, ճանաչելի դարձնում աշխարհը, ուր ապրում է՝ նախքան ինքն իր հետ ու աշխարհի հետ խորապես հարաբերվելն ու շփվելը։ Այսինքն, գեղարվեստական գրականության ընթերցանության ու այն ընկալելու միջոցով աշխարհը հայտնի է դառնում մարդուն՝ նախքան աշխարհի հետ խնդիրներ ունենալը, եւ նախքան խնդիրներ ունենալը մարդու ուղեղն արդեն ինքնակա մշակում է դրանց լուծումները, քանի որ գեղարվեստական գրականությունն անմիջապես ուսումնասիրում է մարդուն, նրա ներաշխարհը, հոգեբանությունն ու բնույթը, հարաբերությունները արտաքին աշխարհի հետ եւ դրսեւորման կերպերը։
Գեղարվեստական գրականություն ընթերցելու հաճույքը մարդը պետք է զգա մանկությունից, որպեսզի զգացմունքների ու մտքի դաստիարակությունը նպաստավոր լինի կյանքում եւ արմատներ ձգի էության մեջ՝ կազմակերպելով ու պահպանելով մարդու դիմադրողականությունը։ Գեղարվեստական գրականությունը լայն շրջանակներ է ընդգրկում՝ սկսած խոտանից մինչեւ բարձրագույն արվեստ։ Թվում է, չափազանց բարդ է այդ ամենից գլուխ հանելը, քանզի ի սկզբանե մարդը վստահում է գրավոր խոսքին, ընդունում անվերապահ ճշմարտության եւ օրենքի տեղ, սակայն գրողի հետ հավասարապես մտքի վրա աշխատելը, հետեւելը գրողի մտքին, վերլուծելն ու երեւակայելը նրա հետ միասին եւ կռահելը մտքի ընթացքը՝ ընթերցողին աստիճանաբար հասցնում է որոշակի մակարդակի, որ ձեռք է բերում ընտրողական որակ, եւ խոտանն ինքնըստինքյան դուրս է մղվում նրա մտային ասպարեզից։ Ընթերցողն ինքն է դառնում ստեղծագործող եւ արդեն ձեւավորված մտավոր կարողությունները ներդնում թե՛ այն ոլորտում, ուր սովորում կամ աշխատում է եւ թե՛ կյանքում ու առօրյայում։ Գեղարվեստական գրականության հիմքի վրա կառուցվում են մնացած բոլոր գրականության տեսակները, քանզի մտքի արտահայտման առաջին պայմանը ճշգրտությունն ու ճկունությունն են, իսկ որտե՛ղ է լեզուն առավել ճկուն, քան գեղարվեստական գրականության մեջ, իսկ գիտատեխնիկական, հասարակական—քաղաքական եւ ցանկացած գրականության համար առաջինը ճշգրիտ լեզուն է, որ մշակում է գեղարվեստական գրականությունը, որը կազմակերպում է մտքի կուռ ընթացքն ու համոզչականությունը, ու եթե սա բացակայում է գեղարվեստական գրականության որեւէ օրինակում, կնշանակի այն խոտան է, եւ չարժե այդ խոտանի վրա ժամանակ ծախսել, քանի որ խոտանի նստվածքից ազատվելն ավելի բարդ է, քան զրոյից սկսելը։
Էլեոնորա ՆԵՐՍԻՍՅԱՆ

Классная работа

Мама , парта , кухня, куртка,степь

Мама
Мамы
Маме
Маму
Мамой
О маме

Кухня
Кухни
Кухне
Кухню
Кухней
О кухне

Парта
Парты
Парте
Парту
Партой
О парте


Степь
Степи
Степи
Степь
Степью
О степи


Куртка
Куртки
Куртке
Куртку
Курткой
О куртке


Девочка, жара


Девочка
Девочке
Девочке
Девочку
Девочкой
О девочке


Жара
Жары
Жаре
Жару
Жарой
О жаре

А. П. Чехов «Хамелеон»


Через базарную площадь идет полицейский надзиратель Очумелов в новой шинели и с узелком в руке. За ним шагает рыжий городовой с решетом, доверху наполненным конфискованным крыжовником. Кругом тишина… На площади ни души… Открытые двери лавок и кабаков глядят на свет божий уныло, как голодные пасти; около них нет даже нищих.— Так ты кусаться, окаянная? — слышит вдруг Очумелов.— Ребята, не пущай ее! Нынче не велено кусаться! Держи! А… а!Слышен собачий визг. Очумелов глядит в сторону и видит: из дровяного склада купца Пичугина, прыгая на трех ногах и оглядываясь, бежит собака. За ней гонится человек в ситцевой крахмальной рубахе и расстегнутой жилетке». Он бежит за ней и, подавшись туловищем вперед, падает на землю и хватает собаку за задние лапы. Слышен вторично собачий визг и крик: «Не пущай!» Из лавок высовываются сонные физиономии, и скоро около дровяного склада, словно из земли выросши, собирается толпа.— Никак беспорядок, ваше благородие!..— говорит городовой.Очумелов делает полуоборот налево и шагает к сборищу. Около самых ворот склада, видит он, стоит вышеписанный человек в расстегнутой жилетке и, подняв вверх правую руку, показывает толпе окровавленный палец. На полупьяном лице его как бы написано: «Ужо я сорву с тебя, шельма!» да и самый палец имеет вид знамения победы. В этом человеке Очумелов узнает золотых дел мастера Хрюкина. В центре толпы, растопырив передние ноги и дрожа всем телом, сидит на земле сам виновник скандала — белый борзой щенок с острой мордой и желтым пятном на спине. В слезящихся глазах его выражение тоски и ужаса.— По какому это случаю тут? — спрашивает Очумелов, врезываясь в толпу.— Почему тут? Это ты зачем палец?.. Кто кричал?— Иду я, ваше благородие, никого не трогаю…— начинает Хрюкин, кашляя в кулак.— Насчет дров с Митрий Митричем,— и вдруг эта подлая ни с того, ни с сего за палец… Вы меня извините, я человек, который работающий… Работа у меня мелкая. Пущай мне заплатят, потому — я этим пальцем, может, неделю не пошевельну… Этого, ваше благородие, и в законе нет, чтоб от твари терпеть… Ежели каждый будет кусаться, то лучше и не жить на свете…— Гм!.. Хорошо…— говорит Очумелов строго, кашляя и шевеля бровями. — Хорошо… Чья собака? Я этого так не оставлю. Я покажу вам, как собак распускать! Пора обратить внимание на подобных господ, не желающих подчиняться постановлениям! Как оштрафуют его, мерзавца, так он узнает у меня, что значит собака и прочий бродячий скот! Я ему покажу Кузькину мать!.. Елдырин,— обращается надзиратель к городовому,— узнай, чья это собака, и составляй протокол! А собаку истребить надо. Немедля! Она наверное бешеная… Чья это собака, спрашиваю?— Это, кажись, генерала Жигалова! — кричит кто-то из толпы.— Генерала Жигалова? Гм!.. Сними-ка, Елдырин, с меня пальто… Ужас как жарко! Должно полагать, перед дождем… Одного только я не понимаю: как она могла тебя укусить? — обращается Очумелов к Хрюкину.— Нешто она достанет до пальца? Она маленькая, а ты ведь вон какой здоровила! Ты, должно быть, расковырял палец гвоздиком, а потом и пришла в твою голову идея, чтоб сорвать. Ты ведь… известный народ! Знаю вас, чертей!— Он, ваше благородие, цыгаркой ей в харю для смеха, а она — не будь дура и тяпни… Вздорный человек, ваше благородие!— Врешь кривой! Не видал, так, стало быть, зачем врать? Их благородие умный господин и понимают, ежели кто врет, а кто по совести, как перед богом… А ежели я вру, так пущай мировой рассудит. У него в законе сказано… Нынче все равны… У меня у самого брат в жандармах… ежели хотите знать…— Не рассуждать!— Нет, это не генеральская…— глубокомысленно замечает городовой.— У генерала таких нет. У него всё больше легавые…— Ты это верно знаешь?— Верно, ваше благородие…— Я и сам знаю. У генерала собаки дорогие, породистые, а эта — чёрт знает что! Ни шерсти, ни вида… подлость одна только… И этакую собаку держать?!.. Где же у вас ум? Попадись этакая собака в Петербурге или Москве, то знаете, что было бы? Там не посмотрели бы в закон, а моментально — не дыши! Ты, Хрюкин, пострадал и дела этого так не оставляй… Нужно проучить! Пора…— А может быть, и генеральская…— думает вслух городовой.— На морде у ней не написано… Намедни во дворе у него такую видел.— Вестимо, генеральская! — говорит голос из толпы.— Гм!.. Надень-ка, брат Елдырин, на меня пальто… Что-то ветром подуло… Знобит… Ты отведешь ее к генералу и спросишь там. Скажешь, что я нашел и прислал… И скажи, чтобы ее не выпускали на улицу… Она, может быть, дорогая, а ежели каждый свинья будет ей в нос сигаркой тыкать, то долго ли испортить. Собака — нежная тварь… А ты, болван, опусти руку! Нечего свой дурацкий палец выставлять! Сам виноват!..— Повар генеральский идет, его спросим… Эй, Прохор! Поди-ка, милый, сюда! Погляди на собаку… Ваша?— Выдумал! Этаких у нас отродясь не бывало!— И спрашивать тут долго нечего,— говорит Очумелов.— Она бродячая! Нечего тут долго разговаривать… Ежели сказал, что бродячая, стало быть и бродячая… Истребить, вот и всё.— Это не наша,— продолжает Прохор.— Это генералова брата, что намеднись приехал. Наш не охотник до борзых. Брат ихний охоч…— Да разве братец ихний приехали? Владимир Иваныч? — спрашивает Очумелов, и всё лицо его заливается улыбкой умиления.— Ишь ты, господи! А я и не знал! Погостить приехали?— В гости…— Ишь ты, господи… Соскучились по братце… А я ведь и не знал! Так это ихняя собачка? Очень рад… Возьми ее… Собачонка ничего себе… Шустрая такая… Цап этого за палец! Ха-ха-ха… Ну, чего дрожишь? Ррр… Рр… Сердится, шельма… цуцык этакий…Прохор зовет собаку и идет с ней от дровяного склада… Толпа хохочет над Хрюкиным.— Я еще доберусь до тебя! — грозит ему Очумелов и, запахиваясь в шинель, продолжает свой путь по базарной площади.

  1. Выпишите незнакомые слова, подберите к ним синонимы/объясните их. Есть в ли тексте слова, формы слов, которые мы больше не используем? Выпишите их, найдите их объяснения. Как называют такие слова?
  2. Почему рассказ называется «Хамелеон»?
  3. Подготовьте пересказ истории.

__________________________________________________________________-

Дополнительные задания:

  1. Прочитайте текст. Запишите все существительные в нужной форме. Сильно одряхлел дедушка, а прежде был молодец ____________. Плохо он видел, плохо слышал; рука _______ и нога _________дрожали у него от старость _____________: несет ложка ______________ ко рот ___________ – и суп расплескивает.Не понравилось это сын_____ и невестка______________: перестали они отец_______ с собой за стол сажать, запрятали его за печь и стали кормить из глиняной чашка_________. Задрожали  рука__________ у старик_________, чашка выпала и разбилась. Пуще прежнего разозлились сын и невестка: стали кормить  отец________ из старой деревянной миска__________.У старикова сын был свой маленький сынок. Сидит раз мальчик на пол____________ и складывает что-то из  щепочка__________________.Что ты делаешь, дитятко? — спросила у него мать, вытирая посуда ______________ полотенце _______________.Коробочка ________________, — отвечает дитя, — вот как вы состаритесь с тятенька _________________, я буду вас из деревянной коробочка_______________ кормить.Переглянулись отец с мать ___________________ и покраснели. Перестали с тех пора ________________ старик ______________________ за печь прятать, из деревянной миска __________ кормить.
sklonenie-imen-suschestvitelnyh
  1. Перепишите, поставив существительные (в скобках) в соответствующей падежной форме. 1. Гаврилу охватила волна (воспоминания) о своей (деревенька), сбегавшей по крутой горе вниз к (речка), скрытой в (роща) (М. Г.). 2. Так он жил с (ощущение), что можно позвонить и прийти к (Любовь Петровна) (Сол.). 3. Сижу я в (полузабытьё): ни сплю, ни бодрствую (Сладк.). 4. Снег в (изножие) деревьев напоминал постный сахар (Наг.). 5. Я жил в (очарование) (непостижимость) окружающего (Наг.). 6. В ожесточенном (пение) ветров не слышит сердце правильных (созвучия) (Забол.). 7. А сколько (дела), (события), (судьбы), людских (печали) и (победы) вместилось в эти десять (сутки), что обратились в десять лет! (Твард.). 8. Стволы (яблони), (груши), (вишни) и слив выкрашены от червей в белую краску (Ч.). 9. В (отдаление) еще толпились тяжелые громадные тучи (Т.). 10 Желанный друг неведомых (столетия)! Ты весь дрожишь, ты потрясен былым! (Брюс.).

Առաջադրանք

Շարունակելով ճանապարհը՝ շուտով հասանք մի հեղեղատի, որը դժվարությամբ հաղթահարեցինք

Ամենամռայլ թախիծն է պատում ինձ, երբ ես տրամադրություն չեմ ունենում։

Վայրի աղավնիների երամը անդունդից բարձրանում էր և ճախրում խախաղ ենկնքում

Այդ տան շուրջը բազմագույն ծաղիկներ են աճում, որոնցով զմայլվում են բոլորը։

Իմ գաղտնիքը միայն ընկերոջս եմ հայտնել, որովհետև նա է իմ մտերիմ ընկերը։

Բայց այժմ, երբ զխշղջացել էր իր արարքների համար, նա ինքն է փնտրում ինձ։

Մի րոպե կարծեցի, թե թրջում եմ ,  և զարմանում էի, որ չէի ընկնում։

Լճակը, որը լազուր երանգ ուներ , իր աննման տեսքով կախարդում էր բոլորին։

Լեռները, որոնք անմատչելի էին, սուզվել էին կապույտ լռության մեջ։

Եթե նա հայրենի քաղաքում մնար, ուր ծնվել և մեծացել էր , ապա ճանաչված մարդ կդառնար։

Создайте свой веб-сайт на WordPress.com
Начало работы